Wpływ stymulacji wątroby na efekt działania witaminy D3 w organizmie ptaków

Zdrowie i intensywność produkcji drobiarskiej zależy od kondycji w jakiej znajduje się organizm ptaków. Wszystkie zaburzenia zaczynając od zmniejszenia pobierania paszy, zaburzenia przyrostów, zmniejszenia nieśności, a na zwiększonej wrażliwości na wszelkiego rodzaju infekcje kończąc, mają swoje podłoże w zaburzeniach homeostazy organizmu na poziomie komórkowym. Wszystkie przemiany biochemiczne zachodzące w organizmie mają swoje odzwierciedlenie w stanie zdrowia zwierząt. Jednym z najaktywniejszych biochemicznie narządów jest wątroba. W niej detoksykowane są substancje szkodliwe, syntezowane są substancje niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu oraz magazynowane są różne związki np. witaminy. Dochodzi tu także do wielu przemian biochemicznych m.in. tłuszczy, węglowodanów, a także do przemian witaminy D3. Wszelkie zmiany w funkcjonowaniu wątroby powodują zaburzenia w jej przemianach biochemicznych, które odbijają się na zdrowiu organizmu. Wątroba silnie obciążona intensywną produkcją, zabiegami profilaktycznymi, lekami oraz toksynami paszowymi i bakteryjnymi zmniejsza swoją wydolność.

 

Częstym problemem na fermach brojlerów kurzych i indyczych są kłopoty z narządem ruchu wynikające z osłabienia tkanki kostnej u szybko rosnących ptaków. W przypadku ferm niosek organizm silnie obciążony jest produkcją jaj i związaną z tym resorpcją wapnia z kości. W metabolizmie kości kluczową rolę odgrywa witamina D3, która jest odpowiedzialna za utrzymywanie homeostazy wapniowo-fosforanowej, tym samym za prawidłowe wchłanianie tych pierwiastków w jelitach, mineralizację i uruchamianie rezerw z kości oraz ich resorpcję w nerkach. Za utrzymywanie stałego poziomu jonów wapnia w osoczu krwi witamina D3 odpowiada razem z parathormonem (hormonem przytarczyc) i kalcytoniną (hormonem tarczycy).

 

Wszystkie wymienione wyżej procesy zachodzą dzięki działaniu najaktywniejszej formy witaminy D3 – kalcytriolu. Aby jednak związek ten powstał musi zajść szereg procesów biochemicznych zależących w dużej mierze od stanu zdrowia i wydolności wątroby oraz nerek.

 

Aby procesy te przebiegały sprawnie (co jest istotne dla budowy kości i skorupy jaj) ważny jest stan narządów odpowiedzialnych za przemiany witaminy D3. Narażone na ciągłe działanie toksyn mogą być znacznie osłabione, dochodzi wtedy do zaburzeń ich funkcjonowania na poziomie komórkowym, co prowadzi do zachwiania metabolizmu m. in. tłuszczów, dochodzi wtedy do stłuszczenia. Dla przepływu substancji ważne jest także prawidłowe ukrwienie narządów. W bardzo aktywnych metabolicznie narządach, w przebiegu szeregu procesów biochemicznych powstają w dużej ilości wolne rodniki, które dodatkowo uszkadzają organy i tkanki. Aby utrzymać wydolność ważnych narządów należy wspomagać ich regenerację oraz prawidłowe ukrwienie. Warto mieć na uwadze, iż osłabione nie są w pełni wydolne pod względem biochemicznym, osłabia się intensywność zachodzących w nich przemian i syntezy wielu substancji, w tym także witaminy D3. Uszkodzenie miąższu wątroby i nerek powoduje obniżenie syntezy kalcytriolu, co w konsekwencji jest przyczyną zmniejszonego wchłaniania wapnia z przewodu pokarmowego i wystąpienia hipokalcemii. Hipokalcemia jest przyczyną wzrostu sekrecji PTH (parathormonu), będącego wyrazem mechanizmu kompensacyjnego zwiększającego stężenie jonów wapnia w płynie pozakomórkowym (jako następstwo działania osteolitycznego PTH). Następuje wzrost obrotu kostnego oraz zmiany strukturalne kości – prowadzące do osteodystrofii.

 

Aby zwiększyć intensywność przemian witaminy D3 w organizmie i tym samym zwiększyć wytrzymałość kości oraz skorupy jaj możemy zastosować preparaty stymulujące wątrobę i nerki, a także preparaty dostarczające substancje konieczne dla prawidłowego przebiegu reakcji aktywacji witaminy D3. W tym celu zalecamy podawać preparaty HEPAMIX forte oraz D3+Calcium. Substancje czynne w nich zawarte działają ochronnie na wątrobę i nerki, poprawiają ukrwienie oraz wspomagają metabolizm, zwiększając tym samym ich aktywność. Powoduje to zwiększenie wydajności przemian witaminy D3 na etapie I zachodzącym w wątrobie oraz na etapie II zachodzącym w nerkach. Proces powstawania kalcytriolu zachodzi efektywniej i intensywniej, tym bardziej, że oprócz wspomagania narządów związanych z jego syntezą dostarczamy niezbędnych jonów magnezu. Ma to ogromny wpływ na prawidłowe utrzymanie homeostazy wapnia i fosforu w organizmie,która warunkuje zdrowe i mocne kości oraz wytrzymałe skorupy jaj.

 

Właściwości obu preparatów możemy wykorzystać w sytuacjach, kiedy podawanie samej witaminy D3 jest nieskuteczne. Można je podawać w jednym czasie, najlepiej jednak podawanie witaminy D3+Calcium poprzedzić podaniem preparatu HEPAMIX forte. Dawkowanie pozostaje standardowe dla obu preparatów.


Schemat syntezy i przekształcania witaminy D3 do formy aktywnej

lek.wet. Agata Andrzejewska

lek.wet. Michał Jankowski